Przejdź do głównej zawartości

35 lat polsko-niemieckiej przyjaźni – czy to czas na nowy rozdział?

fot. Antonina Polukhina, źródło: Fundacja Współpracy Polsko Niemieckiej

  W środę 17 czerwca 2026 odbyło się w Berlinie Forum Polsko-Niemieckie. Tematem
przewodnim było “Sąsiedztwo w czasach zmian i 35 lat współpracy obu krajów”.
Wydarzenie organizowane było przez Fundację Współpracy Polsko-Niemieckiej w
ramach partnerstwa z Ministerstwem Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej
oraz Ministerstwem Spraw Zagranicznych Republiki Federalnej Niemiec przy wsparciu
Kancelarii Senatu Miasta Berlina.

Tegoroczne Forum odbyło się w 35. rocznicę podpisania Traktatu o dobrym sąsiedztwie i
przyjaznej współpracy między Polską a Niemcami. Podczas rozmów ministrowie poruszyli
kwestie bezpieczeństwa europejskiego, współpracy obronnej, wsparcia dla Ukrainy, relacji
dwustronnych oraz wyzwań historycznych.

Pani Joanna Maria Stolarek Foto Nrw po Polsku

Przebieg zgromadzenia forum 2026 

Po powitaniu i rejestracji uczestnicy i członkowie różnych organizacji polonijnych lub polsko niemieckich  z całych Niemiec mogli aktywnie uczestniczyć w dyskusji na temat 35 lat traktatu o dobrym sąsiedztwie. Postawiono jedno pytanie:  Czy to jest właśnie czas na całkiem nowy rozdział w stosunkach polsko-niemieckich? Moderatorem spotkania była Pani Joanna Maria Stolarek publicystka i dziennikarka z wieloletnim doświadczeniem w obszarze spraw międzynarodowych, polityki bezpieczeństwa oraz praworządności. W latach 2019-2025 kierowała warszawskim biurem niemieckiej fundacji Heinricha Bölla.

Pierwszy panel dyskusyjny

W panelu dyskusyjnym wziął udział Pan Knut Abraham koordynator rządu Republiki Federalnej Niemiec ds. polsko-niemieckiej współpracy między społecznej i przygranicznej. Wspólnie z Panią Henryką Mościcką-Dendys przewodniczącą do spraw współpracy z Republiką Federalną Niemiec z Ministerstwa Spraw Zagranicznych Rzeczypospolitej Polskiej.

Pani Henryką Mościcką-Dendys, Pan Knut Abraham fot. NRW PO POLSKU

Główne poruszane tematy to współpraca gospodarcza, rozwój technologii i cały obszar
digitalizacji cyfrowej a także technologia dronowa i dążenie do partnerskich projektów niemiecko-polskich w przyszłości.
''Kolejne wyzwanie to problem wojny tuż za polską granicą.'' Jak cytuje mojego szefa Pana Radosława

Sikorskiego: ‘’To jest mam nadzieje ostatnia imperialna wojna Rosji w Europie’’  wszyscy bardzo

byśmy sobie tego wszyscy życzyli - kwituje przewodnicząca Pani Henryka Mościcka-Dendys.

‘’My wspólnie jako Niemcy i Polska musimy to wzywanie potraktować poważnie. Następny ważny aspekt to możliwość nauczania języka polskiego  w Niemczech  nie  jako języka mieszkających tam 

imigrantów, ale jako języka obcego w programach szkolnych  z możliwością zdawania go
na maturze. Język polski może być ważną kompetencją młodego pokolenia na rynku
pracy w Niemczech.-dodaje Pani Henryka Mościcka-Dendys.

Podczas debaty wspomniano również o niskich warunkach kolei i połączeniach między

Berlinem a Warszawą. Tymczasem gdy Niemcy jako turyści w Polsce są pod wrażeniem

czystości i punktualności polskiej kolei gdzie  niestety, w Niemczech czas jakby się zatrzymał.

Kwestia opóźnień połączeń po stronie zachodniego sąsiada  jest stosunkowo wyższa niż w Polsce.

Wciąż po tylu latach nie ma stabilnego i szybkiego połączenia między krajami , nie tylko między

dużymi aglomeracjami ale też miastami na pograniczu obu krajów. W debacie nie zabrakło także

trudnych tematów kontroli granicznych , co dość mocno utrudnia sprawy transportu towarów i

usług mimo strefy Schengen.  Z kolei Pan Knut Abraham podkreślił ,, musimy wspólnie poszukać

takich rozwiązań , które usatysfakcjonuje obie strony. Wspólne projekty inwestycyjne  w infrastrukturę

kolejowa opływająca na kwotę prawie 500 miliardów Euro muszą być razem omówione ‘’


fot. NRW PO POLSKU


fot. NRW PO POLSKU Laureaci nagrody w 2026 roku 

Polska w oczach Niemców jako innowacyjny przykład dla Europy


  -’’Jestem pod ogromnym wrażeniem jak wasz kraj w niewiarygodnym tempie się rozwinął

 jak jest nowoczesny i dobrze zorganizowany. Wiadomo , że kontrole graniczne nie wszystkim

się podobają ale służą naszemu wspólnemu dobru. W tej chwili co drugi samochód wjeżdżający

do Niemiec ma polska rejestracje co jeszcze 20 lub 30 lat temu było rzadkością-wspomina Pan Knut Abraham.

''Kontrola nie dotyczy tylko Polski ale też innych krajów jak Czechy czy Austria. Jeżeli chodzi

o kwestie języka musimy młodą generację z Niemiec i Polski  tak ukierunkować,  że  kraje sąsiedzkie

są atrakcyjne gospodarczo i finansowo , po to by umożliwić płynny przepływ kapitału ludzkiego pomiędzy

Polską a Niemcami ''-kwituje Pan Knut Abraham.


                                    fot. NRW PO POLSKU Specjaliści  i eksperci prowadzący panele dyskusyjne


Oczekiwania Polaków względem Niemiec na bieżące lata -’’Po 1945 roku na Odrze powstał tylko jeden Most. Jeśli jestesmy dla siebie ważni to musimy bardziej
na siebie zwrócić uwagę i Polska jest na to gotowa. Teraz pytanie czy koledzy niemieccy są też na to
gotowi. Jeżeli tak do znajdźmy pieniądze . One są . To bardzo usprawni komunikację między sobą’’
- podkreśla Pani Henryka Mościcka-Dendys
Jeżeli chodzi o oczekiwania na kolejne lata , to przede wszystkim budowa realna mostów na granicy i na Odrze, lepsza komunikacja kolejowa  oraz promowanie języka polskiego jako obcego w krajunaszego sąsiada - dodaje Pani Henryka Mościcka -Dendys
'’Polska, Niemcy i Francja są centralnym stabilizatorem bezpieczeństwa w Europie. Musimy mieć
wspólną wizję Europy i być zjednoczeni. ‘’-mówi Pan Knut Abraham.W tej idei przeszkadzają partie populistyczne w każdym kraju zarówno w Polsce jak i w Niemczech za sprawą dezinformacji, fake newsów oraz brak transparentności  mediów - kwituje Pan Knut Abraham. Po wprowadzającym panelu swoje przemówienie wygłosili Ministrowie spraw zagranicznych Niemiec Pan Johann Wadephul i Pan Radosław Sikorski z  Polski.

Wystąpienie gospodarza i szefa niemieckiej dyplomacj

Minister Spraw Zagraniczych Niemiec Pan Johann Wadephul Fot.Nrw Po Polsku

Stosunki polsko-niemieckie od 1991 roku przerodziły się w międzyczasie w dojrzałą przyjaźń - 
powiedział gospodarz spotkania- Johann Wadephul. Mówił o wspólnych organizacjach i strukturach,
które powstały na bazie traktatu, jak organizator samego wydarzenia i berlińskiego forum, Fundacja
Współpracy Polsko-Niemieckiej, kooperacja na szczeblu landów i województw, partnerstwa miast czy
wymiana młodzieży Jugendwerk. Jednocześnie  trzeba powiedzieć otwarcie, że‘’niemieckie spojrzenie
na Polskę często jest powierzchowne, a także naznaczone przez niewiedzę''-wyjaśnia szef
niemieckiej dyplomacji Pan Johann Wadephul Oprócz cierpień, jakie w przeszłości Niemcy
zadali Polakom, to właśnie to „niekompletne spojrzenie sprawia, że relacje polsko -niemieckie
wydają się dziś chłodniejsze, niż są w rzeczywistości’’-dodaje Pan Johann Wadephul. 

Najważniejsze wątki przemówienia  Ministra Radosława Sikorskiego 

-’’Polityka zagraniczna jest na bardzo wysokim poziomie , nie byłoby to możliwość bez

członkostwa naszego kraju w UE. Dziś Polska jest szóstą najszybciej  rozwijająca się gospodarka

w unii europejskiej . Bijemy rekordy na poziomie handlowym  180 miliardów euro za  ubiegły 2025 rok. 

Niemcy eksportują do Polski więcej towarów niż do Wielkiej Brytanii lub Chin. Z Polski Niemcy

importują więcej niż z Francji lub Włoch -mówi Minister Radosław Sikorski . 


  Minister Spraw Zagranicznych Radosław Sikorski fot. NRW PO POLSKU
                                                      

-’’Są tematy trudne jak niedostatki w strukturze transgranicznej. Brak  mostów pomimo przepływu towaru

w wysokości 500 milionów euro dziennie.Podobnie jest z kontrolami granicznymi, które rodzą

niepotrzebne trudności  w kontaktach społecznych i biznesowych. Powoli odchodzą ostatni świadkowie

Drugiej Wojny Światowej. Pragniemy przypomnieć rządowi federalnych Niemiec  o ogromnych stratach

dziedzictwa kulturowego i odczuwalnych skutkach zniszczeń i kradzieży bezcennych dzieł sztuki przez

trzecią rzeszę’’.-dodaje minister Radosław Sikorski

 

-’’ Liczymy na determinacje Niemieckich partnerów i kolejne zwroty dóbr narodowych do Polski . Trudna

historia tworzy podziały, ale nie jesteśmy na nie skazani. Wiemy , że pomnik polski ofiar drugiej wojny

światowej w Berlinie będzie ważnym krokiem w tym kierunku. Dobre i bliskie partnerskie stosunki  leżą

w interesie Polski i wykraczają poza bieżące sprawy. Musimy traktować Rosję jaka największe zagrożenie

dla bezpieczeństwa w Europie i wspólnie działać na rzecz obronności’’  -kwituje Minister Pan Radosław Sikorski 

Przekazanie Polsce pierścienia króla Zygmunta I Starego

Ważnym momentem wydarzenia było przekazanie Polsce przez stronę niemiecką kolejnych

odzyskanych dóbr kultury zagrabionych podczas II wojny światowej. Minister Kultury i Dziedzictwa

Narodowego Pani Marta Cieńkowska odebrała fragment średniowiecznego rękopisu z zapisem hymnu

„Gaude Mater Polonia”, pierścień króla Zygmunta I Starego oraz 11 miniaturowych eksponatów

kolejowych z przedwojennego Muzeum Komunikacji w Warszawie.


                                                                                                                                                       fot. NRW PO POLSKU J. Bąk Minister Marta Cieńkowska

Podczas Forum minister Sikorski i minister Wadephul wręczyli także Nagrodę za Szczególne Zasługi dla Rozwoju Stosunków Polsko-Niemieckich. Tegorocznymi laureatami zostali Janusz Reiter, polski dyplomata i były ambasador RP w Niemczech, oraz Słubicko-Frankfurckie Centrum Kooperacji. Pełna treść wspólnego oświadczenia Rzeczypospolitej Polskiej i Republiki Federalnej Niemiec z okazji 35. rocznicy podpisania Traktatu między Rzecząpospolitą Polską i Republiką Federalną Niemieco dobrym sąsiedztwie i przyjaznej współpracy w linku poniżęj : https://gov.pl/attachment/65c93097-8f6a-4bdf-a2dd-ae2c823ed873
Żródło:   https://www.gov.pl/web/niemcy/wicepremier-radoslaw-sikorski-na-forum-polsko-niemieckim-w-berlinie


  Czym zajmuje się Fundacja Polsko-Niemiecka

Po wręczeniu nagród i wystąpieniach ministrów spraw zagranicznych organizatorzy forum w Berlinie

czyli Fundacja Współpracy Polsko-Niemieckiej  zaprosiła uczestników do różnych paneli tematycznych.

Czym zajmuje się fundacja ? Głównym zadaniem Fundacji jest wspieranie wartościowych inicjatyw

polsko-niemieckich, m.in. projektów o charakterze edukacyjnym poszerzających wiedzę o Polsce i

Niemczech, współpracy naukowej, a także projektów artystycznych i literackich. Fundacja promuje

również podróże studyjne, programy stypendialne, publikacje, debaty. Zarówno poprzez dotacje, jak

i  projekty przez nią inicjowane, FWPN pragnie inspirująco oddziaływać na relacje polsko-niemieckie. 

Żródło ngo.pl

Panele tematyczne dla osób uczestniczących forum w Berlinie 

Bloki tematyczne podzielone były na gospodarkę jako głębszy obszar współpracy i potencjału w relacjach gospodarczych. Drugi ważny temat to bezpieczeństwo i polsko-niemieckie spojrzenie na 
obronę Europy roli NATO i UE w dobie współczesnych konfliktów zbrojnych.  Trzeci temat to
społeczeństwo obywatelskie jako impuls dla polityki i wpływu zaangażowania społecznego i współpracy
ponad podziałami. Czwarty aspekt to edukacja  historyczna jako podstawa porozumienia
międzynarodowego jako refleksja nad możliwościami i ograniczeniami jakie wprowadza transnarodowa edukacja historyczna. Dalsze bloki tematyczne poświęcone były polityce globalnej, silnemu wpływowi Chin na Europę i resztę świata oraz kwestia języka polskiego w Niemczech. Ostatni zagadnieniem była i wciąż jest perspektywa rozszerzenia UE o Ukrainę z perspektywy Polski i Niemiec jako długoterminowy projekt strategiczny dla naszych krajów.


Afera w Berlinie z ROG  i lidera Rafała Bąkiewicza

W przeddzień Forum Polsko-Niemieckiego w Berlinie nie obyło się bez kontrowersji. We wtorek,

krótko przed godz. 16, przed Reichstagiem zebrało się około 15 osób z Ruchu Obrony Granic

w żółtych kamizelkach z liderem  ROG-u Robert Bąkiewiczem.

Robert Bąkiewicz (Fot. Jakub Włodek  Agencja Wyborcza.pl)

    Osoby uczestniczące bez zgłoszenia tego miejscowej Policji pojawili się z transparentami, dużym

drewnianym krzyżem i przy głośnych okrzykach chcieli  udać się pod polski Głaz Pamięci.

Taki przemarsz do miejsca pamięci został im jednak zakazany przez niemiecką Policję.

Sprawa była głośno komentowana w mediach społecznościowych ukazując szarpaninę z Policją

i osobami uczestniczącymi jako atak na katolików, co wiele osób komentujących określiło mianem

prowokacji w dzień przed jubileuszu 35 lat podpisaniem traktatu o współpracy polsko-niemieckiej. Niemieccy policjanci od uczestników ROG-u otrzymywało pogróżki .Duża część z nich to mowa

nienawiści ze strony skrajnej prawicy. Kilku policjantów biorących udział w operacji otrzymało

również groźby śmierci  — pisze Berliner Zeitung. Po zatrzymaniu wszyscy zostali wypuszczeniu do domu. Nie mniej jednak sprawa była wysoce komentowana w mediach czy na mównicy sejmowej w Polsce. Dlatego bardzo ważna jest rzetelność informacji.  Incydent przyniósł także pozytywne korzyści dla forum Polsko Niemieckiego w Berlinie szeroko komentowanego później  na samym forum przez polonijne stowarzyszenia w Niemczech.  

Wyjaśnienia ze strony niemieckiej Policji w Video poniżej :

Reakcja niemieckiej policji

https://www.facebook.com/watch/?v=1796376115077475
Źródło Deutsche Welle oraz Beliner Zeitung

Wydarzenie KoKoPol w Bonn 13-14.06.2025 

Forum w Berlinie poprzedziło dokładnie tydzień wcześniej także w ramach 35 letniej współpracy wydarzenie w Bonn.  Centrum Kompetencji i Koordynacji Języka Polskiego (KoKoPol) oraz Geschäftsstelle der Polonia - Biuro Polonii w Niemczech zorganizowało weekend polsko-niemiecki poświęcony przywództwu, językowi i współpracy w dniach od 13.06-14.06.2026  bieżącego roku.

Tematem przewodnim był Język w procesie zmian - Czy polszczyzna to coś więcej niż fajny język

pochodzenia? Gośćmi specjalnymi eventu byli były premier Jan Krzysztof Bielecki oraz Hanz-Gert

Pöttering, były przewodniczący Parlamentu Europejskiego.  Były premier Bielecki dokładnie 35 lat temu

podpisał w Bonn wraz z kanclerzem RFN Helmutem Kohlem traktat o dobrym sąsiedztwie i przyjaznej

współpracy. Dokument ten był kluczowym etapem normalizacji stosunków po zjednoczeniu Niemiec.

Przez wielu ekspertów uznawana jako krok Polski do powrotu do Europy. Wydarzenie w całości zostało

sfinansowane ze środków niemieckiego Ministerstwa Spraw Zagranicznych. Moderatorem eventu była

Pani Dr. Adrianna Tomczak Kierowniczka Biura Polonii w Berlinie oraz Przewodnicząca Krajowego

Związku Organizacji Polskich w NRW przy współpracy z Patrycją Talar reprezentantkę polskiej

młodzieży w Niemczech. 

Cele  i działania KoKoPol 

Celem Centrum Kompetencji i Koordynacji Języka Polskiego (KoKoPol) jest promowanie wiedzy, rozpowszechnianie i popularyzacja języka polskiego w Niemczech oraz poprawa komunikacji z sąsiednią Polską oraz promowanie ogólnoeuropejskiej, partnerskiej współpracy. KoKoPol rozpoczął swoją działalność 1 lipca 2020 roku. KoKoPol jest organizowany przez Fundację Międzynarodowe Centrum Spotkań St. Marienthal w Ostritz (Saksonia) w bezpośrednim sąsiedztwie Polski.

O czym dyskutowano w Bonn  - dawnej stolicy Niemiec

W Bonn różni eksperci zadali sobie podstawowe pytanie. Co z doświadczeń roku 1991 jestdziś aktualne ?Jak kształtować procesy społeczne, dobre stosunki sąsiedzkie i owocną
współpracę ? Czy polski może stać się językiem obcym dla wszystkich– jak francuski
czy włoski? Co musi się zmienić w edukacji i polityce, aby to było możliwe? Na te,  oraz
wiele innych ciekawych zagadnień odpowiadali specjaliści zaproszeni goście.
Ważnym aspektem było również poruszenie kwestii oraz istoty języka polskiego
 w Niemczech jako trwałego i ważnego elementu dla emigrantów z Polski.
Cała konferencja miała charakter warsztatów eksperckich  z konkretnymi rekomendacjami
dla polskich stowarzyszeń oraz reprezentantów aktywnej  polonii na emigracji w Niemczech. 

Komentarz Redakcji : 

Samo wydarzenie zarówno w Bonn czy Berlinie pokazuje jak ważna jest współpraca
Niemiec i Polski oraz wspólne działania na rzecz obronności czy stosunków gospodarczych.
Nastroje w Europie za sprawą wojny u naszego wschodniego sąsiada czy konfliktu na
Bliskim Wschodzie nie należą do najlepszych. Partie i organizacje populistyczne pragną za wszelką cenę umniejszyć rolę wzajemnej współpracy Polski i Niemiec. Wzrasta niechęć do obcokrajowców i strach o PolExitco niestety odcina nas od zachodu i cieszy Rosję.   To w perspektywie przyszłości nikomu nie wróży dobrze. Społeczeństwo w Polsce jest podzielone i negatywnie nastawione do EU. Wielu jest zniechęconych polityką lub brakiem działań ze strony Niemiec,   jednocześnie nie widzi korzyści ze współpracy gospodarczej, która jest bardzo duża.  35 lat od podpisania traktatu jest ważnym elementem naszej wzajemnej koegzystencji na mapie geopolitycznej Europy, którą czeka niewątpliwie duża zmiana. Polska musi być silnym partnerem i mieć partnerów takich jak Niemcy czy Francja oraz przede wszystkim pozostać w strukturach  EU i NATO jako gwarant naszego bezpieczeństwa. 





Jarosław Bąk

NRW PO POLSKU

Bonn Beuel

jarek.bak@nrw.pl


Źródła:

 https://www.gov.pl/web/niemcy/wicepremier-radoslaw-sikorski-na-forum-polsko-niemieckim-w-berlinie

Źródło Deutsche Welle oraz Beliner Zeitung

Żródło ngo.pl


Komentarze